Project 'Vroegtijdige crisisinterventies'

Op 28 november 2023 lanceerden de Vlaamse en de federale overheid een oproep ter realisatie van proeftuinen waar een intensieve intersectorale samenwerking wordt uitgebouwd tussen laagdrempelige (vind)plaatsen voor kinderen, jongeren en hun context, een crisisbegeleidingsdienst van de jeugdhulp en het mobiel crisisteam van een GGKJ-netwerk. Hiervoor werden per provincie middelen vrijgemaakt voor 2 VTE crisismedewerkers Jeugdhulp en Jeugdzorg voor de jaren 2024 en 2025. De uitwerking van dit project behoorde tot de verantwoordelijkheid van de provinciale crisisnetwerken.

Met dit project willen beide overheden specifieke crisisdeskundigheid binnenbrengen bij laagdrempelige ondersteuningsvormen.

In Oost-Vlaanderen hebben 2 duo’s crisismedewerkers, CLB-medewerkers en schoolmedewerkers van enkele lagere scholen, ondersteund vanuit hun ‘crisisexpertise’. Een duo bestaat uit 0,5vte crisismedewerker jeugdhulp en 0,5vte GG. Er werd gekozen om met dit project primair te focussen op kinderen met een latentieleeftijd (6 – 12 jaar) en hun gezin.

Het doel binnen het projectplan was om vroegtijdig en snel in te grijpen bij mogelijke verontrustende signalen of vroege signalen van een potentiële crisis en zo te anticiperen op de verdere ontwikkeling/escalatie van de problemen en klachten.

Vanuit de betrachting deze kinderen vroegtijdig en op natuurlijke vindplaatsen te kunnen bereiken, werd er besloten om in kader van dit projectplan primair samen te werken met de belangrijkste onderwijsactoren. Het was de betrachting om samen met de school, betrokken zorgfiguren en CLB-medewerker(s),… vroegtijdig eerste signalen van een onevenwicht tussen draagkracht en draaglast te detecteren en gezamenlijk te analyseren welke ondersteuning op dat moment nodig is.

De tandem van crisismedewerkers zette in op:

  • Kortdurende inzet van crisis-expertise binnen een vraagverheldering/hulpverleningstraject, in samenwerking met de reeds betrokken onderwijspartners.
  • Gerichte competentieversterking/teamondersteuning, los van specifieke casuïstiek, inzake crisis bij alle medewerkers van de betrokken onderwijspartners, in overleg met het CLB.

In Oost-Vlaanderen werd het project Vroegtijdige Crisisinterventies vanaf mei 2024 uitgerold in 2 regio’s, nl. Eerstelijnszone Vlaamse Ardennen en de eerstelijnszone Noord-Oost-Waasland.

Voor de eerstelijnszone Noord-Oost-Waasland werden de vroegtijdige crisisinterventies in praktijk gebracht door VITAZ afdeling Tilia en Lia vzw. Voor de eerstelijnszone Vlaamse Ardennen werden de vroegtijdige crisisinterventies in praktijk gebracht door CGG Zuid-Oost-Vlaanderen en De Cocon Jeugdhulp aan huis vzw.

Het project kende een moeizaam verloop. Algemeen kunnen we stellen dat we vooral samen gezocht hebben naar manieren om zowel de scholen als de CLB’s te versterken. Dit werd gedaan a.d.h.v. enkele basisformules: actieve inbreng in casusbesprekingen, intervisies, ondersteuning ontwikkelen in visie en beleid rond specifieke thema’s, ... . We zien een grote nood naar ondersteuning vanuit hulpverlening in een onderwijscontext, maar zijn van mening dat crisishulp niet de meest aangewezen partner is om die diensten te ondersteunen in hun zoektocht naar meer preventief werken. 

De conclusies van dit proefproject, lees je in het eindverslag